2004 http://prescholl.talif.sch.ir - All Rights Reserved
 
 
 
 
برنامه ها

تاريخ به‌روزرساني: 8 تيرماه 1390 ساعت 15:25

برنامه ها

به ياري حق تعالي موارد زير به عنوان برنامه‌هاي مورد نظر در سال 1390 پيش بيني شده كه در صورت تصويب به اجرا در خواهد آمد:

  • بررسي محتواي توليدي استان‌ها و اعلام نظر به توليدكنندگان (مشتمل برآمادگي، قرآن، دوزبانه)تا رفع اشكالات براي بهره‌برداري در مراكز
  • آماده‌سازي نرم‌افزار‌هاي (انس با قرآن كريم و زبان‌آموزي كودكان مناطق دوزبانه كشور) با هماهنگي معاونت اطلاعات و ارتباطات سازمان
  • تدوين و انتشار جلد 4 كتاب مربي تحت عنوان انس كودك با قرآن كريم
  • تدوين و انتشار جلد 5 كتاب مربي تحت عنوان زبان‌آموزي براي كودكان مناطق دو‌زبانه
  • پي‌گيري براي تكميل، چاپ و انتشار 5 جلد كتاب‌هاي كارنمونه كودك، مربي با هماهنگي انتشارات مدرسه
  • هماهنگي با استان‌ها براي توليد محتواي آموزشي و پرورشي مورد نياز جهت كودكان 4 ساله
  • بهره‌گيري از ظرفيت شوراي برنامه‌ريزي پيش‌دبستاني براي بازنگري در راهنماي برنامه، روش‌ها و فعاليت‌هاي مراكز
  • مراقبت از برنامه‌ها از طريق حضور و بازديد از استان‌ها و نشست‌هاي توجيهي با اعضاي كميته‌ي توليد محتواي آن‌ها
  • تعامل و همكاري با نهاد‌ها و سازمان‌هاي ذيربط به‌ويژه دفتر آموزش پيش‌دبستاني براي هماهنگي، تقويت و گسترش برنامه‌هاي اين دوره
  • پي‌گيري براي تداوم انتشار فصلنامه رشد پيش‌دبستاني و نيز تقويت پايگاه اطلاع‌رساني گروه

*********************************************

سياست‌هاي گروه پيش‌دبستاني براي توليد محتواي ياددهي-يادگيري (به استناد ماده 5 اساسنامه پيش‌دبستاني)
مشاركت از جمله مقوله‌هايي است كه به عنوان يك ساز و كار مداخله‌گر مثبت و مورد اعتماد در كارآيي و اثربخشي فعاليت‌هاي آموزشي و پرورش، مورد تأكيد قرار گرفته است. «مشاركت يك درگيري ذهني – عاطفي اشخاص در موقعيت‌هاي گروهي است كه آنان را برمي‌انگيزد تا براي دستيابي به هدف‌هاي گروهي ياري دهند و در مسئوليت كار شريك شوند.» آموزش و پرورش بنابر رسالت خود، فرهنگ ساز مشاركت است؛ لذا، توجه به مشاركت و ايجاد نظام مشاركتي را بايد از درون خود آغاز كند و در جامعه و نهادهاي فرهنگي گسترش دهد.

آموزش و پرورش دوره‌ي پيش‌دبستان به دليل فراهم‌سازي زيرساخت‌هاي آموزشي و تربيتي دوره‌هاي بعد، از جايگاه و اهميت ويژه‌اي برخوردار مي‌باشد. برنامه‌ريزي براي توسعه‌ي كمي و كيفي اين دوره موجب كسب موفقيت‌هاي بيش‌تر فراگيران در دوره‌هاي بعدي زندگي مي‌شود و توسعه‌ي كمي و كيفي اين دوره در گرو مشاركت همه‌جانبه‌ي برنامه‌ريزان، مربيان و والدين در تبيين جايگاه دوره، فراهم‌سازي امكانات توسعه‌ي كمي و كيفي، برنامه‌ريزي و توليد محتوا و غني‌سازي برنامه‌هاي درسي دوره دارد.

يكي از ويژگي‌هاي مشاركت در اين دوره، پي‌آمدهاي خوش‌آيند و عيني آن است. براي نهادينه شدن امر مهم مشاركت در دوره‌ي پيش دبستان به ويژه مشاركت فعال اوليا، مربيان و برنامه‌ريزان، قدم‌هاي مثبتي ازطرف دفتر برنامه‌ريزي و تأليف كتب درسي در برنامه‌ريزي و توليد محتوا برداشته شده است. مؤلفه‌هاي اين برنامه عبارت‌اند از:

  • نظام مشاركتي در دوره‌ي پيش از دبستان
    در نظام مشاركتي اين دوره، مربيان و والدين از انفعال خارج شده و قدرت تصميم‌گيري و دخالت در برنامه و توليد محتوا را پيدا مي‌كنند. وقتي مربي و والدين در تصميم‌گيري، برنامه‌ريزي و ارائه‌ي راه‌حل‌ها دخالت مي‌كنند، مقاومت در برابر برنامه، كاهش مي‌يابد و تلاش جمعي براي تحقق اهداف آن موفقيت برنامه را تضمين مي‌كند. پويايي و خلاقيت در جريان توليد و اجراي برنامه حاكم مي‌شود و امكان انعطاف‌پذيري برنامه مطابق با انتظارات و نيازها و تحقق استانداردهاي آموزشي قابل قبول فراهم مي‌گردد. در نظام مشاركتي اين دوره، چون برنامه‌ريز، والدين و مربيان در فرايند تصميم‌گيري دخالت دارند، در مقابل تصميمات پاسخگو بوده و با نظارت و ارزش‌يابي مداوم در بهبود برنامه و ارتقاي كيفيت برنامه‌ها، تلاش مي‌كنند.
     
  • ضرورت‌هاي مشاركت در دوره‌ي پيش‌دبستان
  • كاهش فاصله بين برنامه‌ريزان و مجريان: وجود فاصله بين برنامه‌ريزان و مربيان موجب بي‌بهره مانده برنامه‌ريزان از تجربيات غني و ارزشمند مربيان از يك سو و منفعل شدن مربيان نسبت به برنامه از سوي ديگر مي‌شود. دور ماندن برنامه‌ريزان از تجربيات مربيان موجب توليد برنامه‌هاي بيگانه با نيازها و شرايط اجتماعي و برخاسته از ايده‌ها و تصورات برنامه‌ريزان و متخصصان مي‌شود و برنامه را در اجرا دچار اشكال نموده و تحقق اهداف دوره را با مشكل مواجه مي‌سازد.
    منفعل شدن مربيان موجب بيگانگي آن‌ها از برنامه و نداشتن دلبستگي عاطفي و تعلق خاطر به برنامه مي‌شود. احساس بيگانگي از برنامه، موجب ازبين رفتن خلاقيت و نوآوري مربيان، كاهش اثربخشي برنامه، عقيم ماندن برنامه و محقق نشدن اهداف مي‌گردد.
     
  • توليد برنامه متناسب با نيازها و شرايط فرهنگي و اجتماعي استان‌ها: تنوع فرهنگي و اجتماعي در ايران، علايق و نيازهاي متفاوتي را موجب گرديده است. برنامه‌هاي درسي بايد ضمن توجه به ميثاق‌هاي ملي و تلاش براي انسجام و همگرايي در كشور، به شرايط فرهنگي و اجتماعي بومي توجه نموده و موجب احترام به فرهنگ‌هاي محلي در چهارچوب فرهنگ ملي گردد. مشاركت برنامه‌ريزان و مربيان موجب توليد برنامه‌هايي در چهارچوب ملي و محتواي بومي و محلي باتوجه به نيازها و انتظارات خواهد گرديد.
     
  • چند توليدي و امكان انتخاب براي استان‌ها: ارائه‌ي يك برنامه‌ي درسي يكسان براي تمام استان‌ها با زمينه‌هاي فرهنگي و اجتماعي متفاوت موجب محروم شدن نوآموزان از آموزش‌هاي متناسب با نيازها و شرايط فرهنگي و اجتماعي آن‌ها خواهد شد. مشاركت مربيان در برنامه‌ريزي و توليد محتوا موجب تنوع توليد به جاي تك‌توليدي متناسب با فرهنگ بومي و محلي مي‌شود و مربيان حق انتخاب برنامه‌هايي متناسب با نيازهاي نوآموزان و شرايط فرهنگي و اجتماعي خود را خواهند داشت.
     
  • توليد‌گرايي به جاي مصرف‌گرايي: مربي به عنوان مسئول كلاس درس و رهبر و راهنماي نوآموزان لازم است با كسب صلاحيت‌هاي علمي و حرفه‌اي نسبت به برنامه‌هاي درسي كلاس خود صاحب‌نظر بوده و قادر به توليد محتواي درسي باشد. مربي كه فقط به مصرف توليدات ديگران مي‌پردازد، به مرور از خلاقيت و ابتكار تهيه شده و صلاحيت رهبري را ازدست خواهد داد. «مربي يكي از حلقه‌هاي زنجيره‌ي نظام آموزشي و مؤثرترين عنصر آن است. ضعف و فتور آنان مي‌تواند موجب ازهم پاشيده شدن آن زنجيره و شكست در دست‌يابي به هدف‌ها باشد.» آموزش‌هاي مستمر مربيان، ضرورتي حياتي در استقرار نظام مشاركتي و توانايي توليد است. آموزش موجب آشنايي مربيان با يافته‌هاي جديد اين دوره، روش‌هاي نوين آموزش، توانمندي در توليد و انجام وظايف محوله خواهد شد و نظام مشاركتي را تسهيل خواهد كرد.
     
  • برخورداري دوره از برنامه‌ي درسي منسجم: از آن‌جا كه دوره‌ي پيش‌دبستان در نظام آموزشي كشور به عنوان دوره‌ي آموزشي رسمي تلقي نمي‌شود، از برنامه‌ها و روش‌هاي تعريف شده و استانداردي برخوردار نمي‌باشد. كيفيت خدمات آموزشي و پرورشي ارائه شده در اين دوره، از تفاوت‌هاي چشم‌گيري برخوردار بوده و فاصله و شكاف عميقي بين آن‌ها وجود دارد. در بسياري از مراكز آموزشي دوره‌ي پيش‌دبستان، خدمات آموزشي در سطحي نازل ارائه مي‌شود به طوري كه به اين مراكز نمي‌توان عنوان مراكز آموزشي و پرورشي داد. اين مراكز، در خوشبينانه‌ترين حالت، فقط نقش نگهداري نوآموزان تا پايان ساعت كار والدين را دارند. اين مراكز نه تنها خدمتي درجهت رشد نوآموزان نمي‌نمايند بلكه فرصت‌هاي آموزشي و پرورش را كه كودك در خانواده از آن‌ها برخوردار است، از او سلب مي‌كنند. اين نوع مراكز، نه تنها موجب تسريع در فرايند رشد نوآموزان نمي‌شوند بلكه موجب اختلال در اين فرايند هستند و لطمه هاي جبران‌ناپذيري را بر جريان رشد نوآموزان وارد مي‌كنند.
    از سوي ديگر، تعدادي از مراكز آموزشي اين دوره با به‌كارگيري متخصصان، نظارت و مشاركت والدين، استفاده از برنامه‌هاي درسي مناسب و مربيان باتجربه، خدمات آموزشي و پرورشي با كيفيت مناسبي را ارائه مي‌دهند و موجب غني شدن برنامه‌هاي درسي مي‌شوند.
     

اين فاصله غير قابل قبول در ارائه‌ي خدمات آموزشي و پرورشي در دوره‌ي پيش از دبستان، مسئولين وبرنامه‌ريزان را با اين چالش و سؤال جدي مواجه ساخته است كه چگونه مي‌توان اين شكاف عميق را از بين برد و يا فاصله‌ها را درحد ممكن كاهش داد. براي پاسخ به اين چالش‌ها و نگراني‌ها، اقدامات زير از سوي كميتة هاي علمي دوره‌ي پيش از دبستان به عمل آمده است:
 

1-تدوين برنامه‌هاي درسي منظم براي دوره به منظور روشن شدن چهارچوب برنامه‌ي درسي و جلوگيري از ارائه و اجراي برنامه‌هاي سليقه‌اي

2-تشكيل كميته‌هاي علمي با حضور مربيان دوره‌ي پيش دبستان در استان‌هاي كشور به منظور كاهش فاصله ميان برنامه‌ريزان و مجريان. اين كميته‌ها ضمن مشاركت در برنامه‌ريزي درسي اقدام به توليد محتوا براي اين دوره متناسب با نيازها و ويژگي‌هاي فرهنگي و اجتماعي استان خود مي‌نمايند. اين اقدام ضمن كاهش فاصله بين برنامه‌ريزي و اجرا موجب خلاقيت و نوآوري در برنامه، تعلق خاطر مربيان به برنامه و مشاركت فعال آن‌ها در توليد فعاليت‌ها مي‌گردد.

3-برنامه‌ريزي براي تداوم همكاري، به‌منظور فراهم‌سازي زمينه‌هاي مشاركت فعال مربيان در برنامه‌ريزي و توليد محتوا، آموزش تخصصي مربيان لازم است به‌طور مستمر ادامه يابد تا مربيان ضمن برخورداري از مهارت‌هاي حرفه‌اي، توانمندي ايفاي نقش مشاركتي در فعاليت‌ها را نيز داشته باشند.
 

دست‌آوردهاي مشاركت‌جويي در دوره‌ي پيش از دبستان
انتظار مي‌رود رويكرد تمركززدايي از برنامه‌ريزي درسي و فراهم‌سازي زمينه‌هاي مشاركت فعالي مربيان، موجب دست‌آوردهاي زير گردد:

  • تقويت روحيه‌ي ابتكار و حس مسئوليت در مربيان
  • افزايش ميزان بهره‌وري در مراكز آموزشي پيش‌دبستان
  • تقويت روحيه‌ي مشاركت‌طلبي و ايجاد انگيزه
  • كاهش فاصله بين برنامه‌ريزي و اجرا و افزايش تفاهم متقابل و ايجاد رابطه‌اي دوجانبه و پويا
  • فراهم شدن امكان استفاده از تجارب، نظارت و انديشه‌هاي ارزشمند مربيان
  • توزيع متوازن، سريع و مناسب اطلاعات در بخش‌هاي مختلف حوزه‌ي ستادي و اجرا
  • تقويت ارتباطات و تبادل تجربه بين مراكز آموزشي و برنامه‌ريزان
  • تسريع در توسعه كمي و كيفي دوره‌ي پيش‌دبستان با همياري و مشاركت
  • شكوفايي خلاقيت، ابتكارات و نوآوري‌ها
  • افزايش انعطاف و آزادي عمل مجريان برنامه

 

©‌ كليه حقوق اين سايت متعلق به سازمان پژوهش و برنامه ريزي آموزشي مي‌باشد.
هرگونه تغيير و دخل وتصرف در محتواي اين سايت پيگرد قانوني دارد.